Het Moezelpad, droomlussen, lokale rondwandelingen en ‘leerpaden’. In de kleine Luxemburgse regio Moezel is de keuze aan wandelroutes zo groot dat je er wekenlang op pad kan. Gewoon doen, zeggen wij. Want de Moezel ademt het joie-de-vivre van het zonnige zuiden. Lekker wandelen langs de Luxemburgse Moezel dus!

De kleine regio Moezel, in het zuidoosten van Luxemburg, is groots in haar aanbod aan wandelroutes. Voor onze reisgids Reishandboek Luxemburg wandelden wij veel in het groothertogdom. Daarbij brachten we ook de routes langs de Moezel in kaart. Hieronder vind je onze wandeltips van noord naar zuid.

Uitzicht tijdens de wijnwandeling vanuit Greiveldange
Genieten van het uitzicht tijdens de wijnwandeling vanuit Greiveldange

Korte wandelroutes

Markering van de wandelroutes

Vanuit bijna elke plaats kan je een of meer lokale rondwandelingen (autopédestres) lopen. Ze zijn gemarkeerd met een blauwe driehoek (een soort vlaggetje). Starten er in een dorp of stad meerdere routes, dan staat er een cijfer in de blauwe driehoek. Naast het netwerk van autopédestres tref je lokale wandelroutes. Met als markering vaak een hoofdletter op een wit vlak in een blauwe rechthoek. Daarnaast zijn er leer- en cultuurpaden. Deze hebben weer hun eigen markering (zoals een druiventros bij een wijninformatiepad) en onderweg informatiepanelen. Ten slotte zijn enkele wandelroutes langs de Moezel opgenomen in het Duitse netwerk van ‘droomlussen‘. Dit is een soort eregalerij van wandelingen. Deze droomlussen worden gemarkeerd met een gekleurde (paars, oranje) rechthoek, de letters S en H, tekst ‘Traumschleifen Saar-Hunsrück’ en routenaam.

1. Grevenmacher

‘Hoofdstad’ van de Moezel is Grevenmacher, een van de grotere plaatsen aan de rivier. Een wijnbouwcentrum en een bedrijvige stad met winkels en kantoren. Het is even zoeken naar het oude centrum, met zijn smalle, autovrije straatjes en 13de-eeuws belfort. De beste manier om Grevenmacher te beleven is de 2,4 kilometer lange rondwandeling door het oude centrum. Deze gaat van start bij de kerk, hoek Rue de l’Église en Grand Rue. Het is een makkelijke wandeling, al klim je op tweederde van de route nog even naar het witte kapelletje aan het begin van de Kahlenberg. Je staat daar hoog genoeg voor een mooi uitzicht op de wijnvelden en de Moezel in de verte. De wandeling wordt gemarkeerd met een zwart vierkant en een afbeelding van een (kerk)toren.

Wijn- en natuurleerpad Kelsbaach

Wil je wat langer tussen de wijngaarden wandelen en meer weten van de wijnbouw, volg dan vanuit Grevenmacher het wijn- en natuurleerpad Kelsbaach. Deze 4,3 kilometer lange wandeling start op de begraafplaats langs Rue Kummert. Die vind je aan de voet van de heuvel met de witte kapel (zie hierboven). De route voert je al klimmend en dalend langs de rotsachtige hellingen boven Grevenmacher. Op informatieborden langs de route lees je over de omgeving en je houdt steeds zicht op het dorp en de rivier. Markering: vierkant met groen/blauw/oranje tekening en/of druiventros.

2. Naar het Koeppchen

Luxemburgse Moezel
De kapel van Wormeldange

Het Koeppchen, oftewel de kapel van Wormeldange, biedt een van de mooiste uitkijkpunten van deze regio. Ze staat boven op een steile helling iets buiten Wormeldange-Haute. Je kan het Koeppchen zien vanaf de rivieroever, maar ook vanuit de heuvels in de buurt. De kapel zien betekent doorgaans: naar de kapel toe willen. Geen probleem, mits je de weg weet. Bij deze: volg vanuit Wormeldange de doorgaande weg 122 richting Dreiborn. Vanaf Wormeldange-Haute wijzen bordjes je in de goede richting (‘Koeppchen’ met een afbeelding van een kerkje). Als verder autorijden verboden wordt, parkeer je langs de kant van de weg. Vandaar wandel je in vijftien minuten naar de kapel. Bordjes wijzen de weg tussen de wijnvelden. Het uitzicht vanaf de kapelhof is adembenemend mooi. Op heuvels met wijngaarden, Wormeldange aan de Moezel en Duitsland aan de overkant.

Het Koeppchen te voet

Je kan vanuit Wormeldange ook helemaal te voet naar het Koeppchen (en terug). Volg daarvoor de lokale rondwandelroute (autopédestre) nummer 1. Deze voert je vanaf de Caves Cooperatives De Vignerons Wormeldange (Route du Vin 115), door het heuvelland naar de kapel boven Wormeldange en terug. Ben je op tijd (voor 20.00 uur) terug, dan kan je na afloop wijn proeven bij de coöperatie. (Lengte: 7,3 km; niveau: makkelijk; markering: blauwe driehoek met 1 er in. Ook het Moezelpad (zie onder) komt langs de kapel.

3. Wandelen op hoog niveau

Een andere interessante wijnwandeling maak je vanuit Greiveldange. Dit dorp ligt vlak boven Ehnen (waar je het Luxemburgs Wijnmuseum kan bezoeken). Onderweg langs deze route met de dichterlijke naam ‘Wäin, KulTour & Landschaft pur’ steek je veel op over de Luxemburgse wijnbouw. Maar de belangrijkste reden om deze route te lopen is misschien wel dat je een van de meest gefotografeerde uitkijkpunten van de regio passeert. Het zicht op een schitterende lus in de Moezel en daaropvolgende bocht in een weids decor van groene hellingen is prachtig. Er staat bovendien een bankje.

Het bankje

De route start bij voormalig wijnbouwershuis Am Zammer (Op der Baach 4). Ze voert je door het oude dorp naar een beboste helling langs een beek. Langs de bosrand wandel je naar het noorden en kan je tussen de bomen door genieten van het uitzicht. Twaalf informatieborden geven onderweg informatie over de historie en geologie van de wijnbouw. Ook kom je meer te weten over gebouwen die je passeert (zoals een oud washuis en een molen), druivensoorten, kalkindustrie en bijzondere anekdotes. Tussen de wijnranken daal je af en vervolg je je route steeds hoog boven de rivier. Ter hoogte van de lus in de Moezel kan je heerlijk uitrusten op het bankje en klim je daarna terug naar Greiveldange. (Lengte: 7,3 km, markering: blauwe driehoek van het lokale wandelnetwerk ‘autopédestre’, niveau: gemiddeld).

4. Biodiversum

Luxemburgse Moezel
Het Biodiversum

Als een van de weinige wijndorpen ligt Remerschen niet direct aan de Moezel. Tussen het dorp en de rivier ligt een aantal zoetwaterplassen, ontstaan door het afgraven van zand. Ze maken nu deel uit van een natuurreservaat. Hart van dit natuurreservaat is bezoekerscentrum Biodiversum. Dit schitterende, wat futuristisch ogende gebouw van staal, glas en hout biedt een boeiende expositie over de flora en fauna in het gebied. Er leven vele vogels en de plassen vormen een populaire tussenstop voor trekvogels.

Wandelen langs het water

Vanuit het Biodiversum kan je enkele wandelroutes volgen langs de plassen. De groen gemarkeerde route is 2,3 kilometer lang en voert je rond de plas waaraan het Biodiversum staat. Je kan op diverse plekken vogels spotten. De rood gemarkeerde route (4,6 km) pakt er nog wat kleine en grotere plassen bij. En ten slotte is er een rolstoelroute beschikbaar. Aan het water liggen veel steigers, waarvan een deel privé eigendom of verhuurd is. Die zijn meestal afgesloten met een ketting. Je komt echter ook langs een paar vrij toegankelijke steigers, vanwaar je fraai uitkijkt op het water.

5. Manternacher Fiels

Luxemburgse Moezel
Wandelen rond de plas bij het Biodiversum

De regio Moezel heeft enkele routes die zijn opgenomen in het Duitse netwerk van ‘droomlussen’ (Traumschleife). Dat zijn echte aanraders. Zo heb je de route Manternacher Fiels, door een hooggelegen natuurgebied tussen Wasserbillig en Grevenmacher. Je doorkruist enkele kloven, klimt door een bos en doorkruist wijngaarden (Lengte: 9,6 km, niveau: gemiddeld, start: Am Burfeld, Manternach). Deze droomlus wordt gemarkeerd met een gekleurde (paars/oranje) rechthoek met letters S en H, tekst ‘Traumschleifen Saar-Hunsrück’ en de routenaam ‘Manternacher Fiels’.

6. Schengen

Het zuidelijkste dorp van Luxemburg is Schengen. Het ligt op de grens met Duitsland en Frankrijk en is internationaal bekend vanwege het ‘Verdrag van Schengen’. Hier werd op 14 juni 1985 afgesproken dat de grenscontroles binnen de Europese Unie op termijn zou worden afgeschaft. Gaat het in de Europese politiek over ‘Schengen’, dan gaat het doorgaans over deze niet langer bestaande binnengrenzen. Dat hier in 2020 een barst in kwam en landen hun grenzen tijdelijk sloten vanwege het corona-virus was een kink in de kabel. Schengen is echter ook een charmant wijndorp, omringd door schitterende natuur. Kijk voor meer wandelinformatie op de pagina Grenzeloos wandelen in Schengen.

Lange wandelroutes: Wandelen op het Moezelpad

Het 55 kilometer lange Moezelpad is een van de 23 Nationale Wandelpaden van Luxemburg. Deze route voert je van Wasserbillig in het noorden tot het zuidelijke grensdorp Schengen en biedt een fraaie doorsnee van het leven aan de rivier. De wandeling is gemiddeld van zwaarte. Je loopt tussen de wijndorpen vaak op hoogte door de wijnvelden, maar daalt onderweg altijd af naar de dorpen langs de Moezel. De uitzichten zijn fantastisch en op de mooiste plekken staan bankjes. Het is eenvoudig om de route op te delen in drie of vier wandeldagen.

Het Moezelpad praktisch

Logies en restaurants vind je eenvoudig in een dorp onderweg. De dorpen liggen dicht bij elkaar. Wandelen vanuit één accommodatie is evenmin een probleem. Je kan altijd (gratis) met de bus reizen van en naar je hotel, vakantiehuisje of camping. De route wordt onderweg gemarkeerd door een gele rechthoek in een blauwe rechthoek met twee afgeronde hoeken. Bij de bureau’s voor toerisme kan je een folder ophalen met meer informatie over het Moezelpad, inclusief een kleine kaart. De route downloaden kan ook.

Losse etappes

Het is prima te doen om een enkele losse etappe te lopen. Net als de andere Luxemburgse regio’s beschikt de Moezel over een netwerk van rondwandelingen (autopédestres), die variëren van een paar uur tot een hele dag. Vaak pak je onderweg een stukje Moezelpad mee en keer je daarna via een lokale autopédestre terug naar je beginpunt.

Luxemburgse Moezel
Zicht op de Moezel
De beste reisgidsen over Luxemburg

Reishandboek Luxemburg

In onze eigen reisgids nemen we je mee naar de mooiste plekjes van Luxemburg-stad en de rest van het Groothertogdom Luxemburg: Luxemburgse Ardennen, Guttland, Mullerthal, de Moezel en het Land van de Rode Aarde. Uitgebreide informatie over musea, historische gebouwen, natuurgebieden en, uiteraard, heel veel wandelen. Daarnaast aandacht voor bijzondere logeeradressen, restaurants, de historie, de Luxemburgse taal en de inwoners. Tekst: Tineke Zwijgers | Foto’s: Dorien Koppenberg | Elmar, 2020 (1e druk).

De leukste hotels aan de Moezel

Logeren in de buurt van de Moezel

Grevenmacher biedt weinig tot geen logeeradressen. Een aanrader aan de overkant van de Moezel, in het Duitse dorp Nittel, is Weingut Gästehaus Apel. Comfortabele kamers in een oud landhuis, met balkon, een restaurant en terras met uitzicht. En uiteraard een ruime keuze aan huiswijnen.
In Hostellerie des Pêcheurs aan de rand van Remich logeer je bij een vriendelijke Aziatische familie. Die baat op de begane grond een populair restaurant uit met Chinese en Japanse gerechten. De kamers zijn basic ingericht, met eigen badkamer en soms een balkon en/of rivierzicht. Goed ontbijt.
Hartje Remerschen logeer je eenvoudig, maar sfeervol in de Jeugdherberg. Het modern ogende pand met zijn grote ramen biedt uitzicht op de Moezel, een natuurgebied en de waterplas waarin je kan zwemmen. Je slaapt in principe op een slaapzaal met gemeenschappelijk sanitair. Een 2-persoonskamer tegen een kleine meerprijs is ook mogelijk.